Nhận Biết Trà Dây Thật, Tránh Nhầm Lẫn

Trà dây (Ampelopsis cantoniensis) là loài dây leo thuộc họ Nho, có một số đặc điểm hình thái riêng biệt giúp phân biệt với các loài cây leo khác cũng được gọi là “chè dây” hoặc “dây chè” trong dân gian. Bài viết tổng hợp các đặc điểm nhận biết chính.

Đặc điểm thân và lá

Trà dây có thân và cành hình trụ, khá cứng cáp, dây leo dài khoảng 2-3m, bám vào cây khác nhờ tua cuốn mọc đối diện với lá và phân thành 2-3 nhánh. Lá trà dây là dạng lá 2 lần kép, dài từ 7-10cm, mép lá có răng cưa khá giống lá kinh giới, thường có viền màu tím nhạt ở mép. Mặt trên lá có màu xanh đậm, mặt dưới nhạt hơn; điều thú vị là lá non của trà dây thường có màu đỏ, càng già lá càng chuyển sang màu xanh thẫm.

Đặc điểm hoa và quả

Hoa trà dây có hình dáng khá giống nụ hoa tam thất nhưng có màu trắng, mọc thành từng chùm ở kẽ lá, nở vào khoảng tháng 6-7 hằng năm. Quả trà dây có kích thước nhỏ, khi chín chuyển sang màu đỏ, thường xuất hiện vào khoảng tháng 9.

Dễ nhầm lẫn với loài nào?

Một điểm cần lưu ý là trà dây (Ampelopsis cantoniensis, họ Nho) thường bị nhầm lẫn trong dân gian với một loại cây khác cũng gọi là “dây chè” nhưng thuộc họ Cúc, có hình thái bên ngoài khá giống nhau về dạng lá và cách phát hoa. Nếu không có kinh nghiệm phân biệt, người mua rất dễ nhầm giữa hai loại này, dẫn đến việc sử dụng sai dược liệu mà không có tác dụng hỗ trợ dạ dày như mong đợi.

Lưu ý khi mua để tránh nhầm lẫn

Vì trà dây khô sau khi sơ chế (cắt nhỏ, phơi khô) sẽ khó nhận diện hơn so với cây tươi, người mua nên chọn các nhà thuốc y học cổ truyền, bệnh viện hoặc cơ sở kinh doanh dược liệu có uy tín, có thông tin rõ ràng về nguồn gốc xuất xứ. Trà dây thật khi hãm nước thường có vị chát nhẹ ban đầu, hậu ngọt dịu, mùi thơm nhẹ đặc trưng.

Kinh nghiệm dân gian khi thu hái ngoài tự nhiên

Với những người thu hái Trà dây trực tiếp ngoài tự nhiên, kinh nghiệm dân gian thường dựa vào việc quan sát cả cụm dây leo thay vì chỉ một vài lá riêng lẻ, vì hình dáng lá có thể thay đổi ít nhiều theo độ tuổi và điều kiện ánh sáng. Việc đối chiếu đồng thời đặc điểm thân, tua cuốn, màu lá non và mùi vị khi nhai thử một lá nhỏ sẽ giúp nhận diện chính xác hơn so với chỉ dựa vào một đặc điểm đơn lẻ.